ԳՈՐԾԻՔՆԵՐ // 

Մեթոդաբանություն

ՄԶՄԿ համարվում է Հայաստանի և Հարավային Կովկասի առաջատար հետազոտական կենտրոններից մեկը, որը քաղաքական խորհրդատվություն է տրամադրում ազգային օրակարգում գտնվող տարբեր խնդիրների վերաբերյալ:

ՄԶՄԿ կողմից օգտագործվող արդյունավետ գործիքներից մեկը, որի միջոցով Կենտրոնը բարձրաձայնում է հանրության, ինչպես նաև փորձագետների կարծիքը տարաբնույթ տնտեսական, քաղաքական, սոցիալական և կրթական խնդիրների վերաբերյալ, «Առանց հղումների իրավունքի» (ԱՀԻ) քննարկումներն են, որոնց արդյունքում ՄԶՄԿ կողմից մշակվում են խնդրո առարկա ոլորտում իրականացվող քաղաքականության մասին առաջարկներ՝ համառոտագրեր: Մինչ այժմ ՄԶՄԿ կողմից կազմակերպվել են ավելի քան 100 ԱՀԻ քննարկումներ և մշակվել ու հրապարակվել ավելի քան 110 համառոտագրեր: ԱՀԻ քննարկումների գործիքը բազմաթիվ պատգամավորների և պետական պաշտոնյաների կողմից, ովքեր պարբերաբար ստանում են համառոտագրերը յուրաքանչյուր քննարկումներից հետո, ճանաչվել է չափազանց օգտակար որոշումների կայացման գործընթացում: Համառոտագրերը շահառուներին ուղարկվելուց հետո ՄԶՄԿ կողմից իրականցվում է դրանց անդրադաձերի մոնիտորինգ: Վերջին տարիներին նշված հետադարձ կապի որակական և քանակական ցուցանիշները զգալիորեն աճել են, ինչի մասին վկայում են էլ. փոստով կամ առցանց քննարկումներով ստացված դիտարկումները:

2007 թ. ՄԶՄԿ-ն վարում է իր բլոգը՝ http://blog.ichd.org, որն այդ ժամանակից ի վեր ծառայում է որպես հետադարձ կապի հարթակ: Հետադարձ կապի ուղիներն օգտագործվում են ոչ միայն որոշում կայացնողների կողմից, այլ նաև լայն հասարակության և փորձագետների, ինչը ցույց է տալիս, որ հասարակության շրջանում կա քաղաքականության շուրջ քննարկումներ ծավալելու մեծ հետաքրքրություն:

Կենտրոնի կողմից կիրառվող գործիքներից մյուսը «Համահամայնքային քննարկումներն» է, որը հանդիսանում է տեղական մակարդակում որոշումների կայացման գործընթացում հասարակության մասնակցության ապահովման արդյունավետ միջոց: Քննարկումների յուրօրինակ այս մոդելը հիմնված է «Խոսում է Ամերիկան» կազմակերպության փորձի վրա, որի կողմից մշակված համայնքային քննարկումների այս մեթոդոլոգիան ուղղված է քաղաքացիների, որոշում կայացնողների պահանջմունքների բավարարմանը, ինչպես նաև ժողովրդավարության կայացմանը:

Որոշում կայացնողների համար հաճախ դժվար է գնահատել «ընդհանուր շահ» ունեցող քաղաքացիների մեծամասնության վերաբերմունքը կարևոր խնդիրների հանդեպ: Իրենց հերթին քաղաքացիները զգում են, որ անտեսված են և չունեն հասարակական կյանքում մասնակցելու իրական հնարավորություններ, ինչի արդյունքում ձևավորվում է վտանգավոր բոլորաշրջան:

Համահամայնքային քննարկումները հնարավորություն են ստեղծում վերականգնելու քաղաքացիների ձայնը որոշումների կայացման գործընթացում՝ թույլ տալով հասարակությանն ուղղակիորեն և բովանդակային կերպով իշխանություններին ներկայացնելու իրենց վերաբերմունքը կարևոր հանրային խնդիրների վերաբերյալ:

Յուրաքանչյուր քննարկում յուրօրինակ հավասարակշռություն է ստեղծում «քաղաքական խաղադաշտում»՝ համախմբելով «ընդհանուր շահ» ունեցող հարյուրավոր քաղաքացիների, արդյունավետ և օպերատիվ կերպով ընդհանրացնելով մասնակիցների ներդրումները և քննարկման արդյունքներն անմիջապես տեսանելի դարձնելով հանրության համար:

Համահամայնքային քննարկումների մոդելի ուժեղ կողմերն են՝ ա)շահառուների լայն զանգվածի ընդգրկումը, բ) մասնակցում են բոլորը, ոչ մի միտք չի անտեսվում, գ) ինտերակտիվ քննարկումները, դ) առաջնայնությունների հստակ ձևակերպումը: Մեխանիզմի հաջողության հիմնական գործոններն են՝ ա) շահագրգիռ անձանց անմիջական մասնակցությունը, բ) որոշում կայացնողները ներգրավված են յուրաքանչյուր քայլում, գ) բովանդակության, կառուցվածքի գործընթացի պատշաճությունը, դ) փոփոխություններ ենթադրող արդյունքները:

Համահամայնքային քննարկումները չեն ենթադրում ելույթների, հարց ու պատասխան կամ նախապատրաստված նյութի ներկայացում: Դրանք հնարավորություն են տալիս քաղաքացիներին երկխոսելու և իրականացնելու մտքերի ազատ փոխանակում: Կիրառվեղ տեխնիկական համակարգը հնարավորություն է ընձեռում վերածելու առանձին սեղանների շուրջ երկխոսությունը մեկ ընդհանուր քննարկման: Յուրաքանչյուր սեղանի շուրջ հնչած միտք կամ առաջարկ քննարկման գրառողի կոմից մուտք է արվում համակարգիչ և անլար համակարգչային ցանցի միջոցով փոխանցվում քննարկման գլխավոր օպերատորին, որն էլ անմիջապես արտապատկերում է ստացված հաղորդագրությունները քննարկման դահլիճում տեղակայված էկրանների վրա՝ հնարավորություն ընձեռելով քննարկման բոլոր մասնակիցներին ծանոթանալ համաքաղաքացիների մտքերին և կարծիքներին: Քննարկումների վերջում մասնակիցներին հնարավորություն է ընձեռվում քվեարկել այս կամ այն առաջարկի օգտին: Մասնակիցներն իրենց կարծիքն ու վերաբերմունքն են արտահայտում առաջադրված թեմաների շուրջ և քվեարկությամբ իրենց առաջարկներն ուղղում որոշում կայացնողներին: Որոշում կայացնողներն անմիջականորեն ներգրավվում են քննարկումներին ՝ մասնակցելով երկխոսությանը սեղանների շուրջ, հետևելով գործընթացին և պատասխանելով համաքաղաքացիների առաջարկներին:

ՄԶՄԿ ունի տարբեր ցանցերի ստեղծման մեծ փորձ: Հաջողված օրինակներից է «Մոմենտում» հանրային ցանցը, որի անդամները բանակցային և հաղորդակցման հմտություններով օժտված երիտասարդ մասնագետներ են:Համահամայնքային քննարկումների վարողների և գրառողների մեծ մասը վորհիշյալ ցանցի անդամներն են:

ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

11.04.2017

17.02.2017

Զանգվածային լրատվության առցանց միջոցներում սեռի ընտրության թեմայի մշտադիտարկում

Սույն համառոտագրի նպատակն է եղել վերլուծել մշտադիտարկված էլեկտրոնային լրատվամիջոցների նյութերը, որոնք լուսաբանել են պտղի սեռի խտրական ընտրության թեման, և ընդհանուր առմամբ կանանց և աղջիկների արժևորմանը վերաբերող հոդվածները: Մանրակրկիտ ուսումնասիրվել է էլեկտրոնային լրատվամիջոցների նյութերի բովանդակությունը՝ կանանց կամ տղամարդկանց վերաբերյալ ոչ ճշմարտացի, խեղաթյուրված կամ կանխակալ պնդումները կամ հաղորդումները բացահայտելու համար: Կատարվել է այս բոլոր հարցերի առանձին-առանձին վերլուծություն, չափագրում, ինչպես նաև առանձնացում, ինչը թույլ է տվել վերլուծել լրատվամիջոցի կողմից դիտավորությամբ կամ առանց դիտավորության կարծրատիպային լուսաբանման մակարդակը, որը հանգեցրել է հասարակության մեջ շրջանառվող կանխակալ մտքերի ազատ ներթափանցմանը ներս՝ վերահաստատելով առկա իրավիճակը:

 ավելին >>
24.08.2016

Իրական պատմություններ

Պատմությունները մշակվել են «Տեղական մասնակցության և ոչ խտրականության» փորձի և գիտելիքի փոխանակման ցանցի (Փոխցանց) անդամների մասնակցությամբ 2015-2016թթ. ընթացքում իրականացված աշխատանքային հանդիպումների ընթացքում:

 

 ավելին >>

ՏԵՍԱՆՅՈՒԹԵՐ

24.08.2016

Համայնքային քննարկումներ Երևանում ( մարզերում ՀՀ ՊՆ ծրագրերի շուրջ

Երևանում և 5 մարզերում իրականացրած հանրային քննարկման վերաբերյալ «Պոստֆակտում» հեռուստածրագրի տեսանյութը։

ՎԵՐՋԻՆ ՀՐԱՏԱՐԱԿՈՒՄՆԵՐԸ

04.05.2017

Սեռի հատկանիշով երեխայի խտրական ընտրության կանխարգելման նպատակով վաղ մանկության շրջանում երեխայի խնամքի և զարգացման ծառայությունների ընդլայնման պետական քաղաքականության վերլուծություն

Պետական քաղաքականության սույն վերլուծությունը մշակվել է Մարդկային զարգացման միջազգային կենտրոնի և «Պտղի սեռով պայմանավորված հղիության արհեստական ընդհատումների կանխարգելման ծրագրի» իրականացման նպատակով ստեղծված աշխատանքային խմբի միջև սերտ համագործակցության արդյունքում։ Այն հասարակության առջև ծառացած ամենավտանգավոր մարտահրավերների հաղթահարման գործում մասնագետների, հասարակական կազմակերպությունների, պետական մարմինների, զարգացման միջազգային գործընկերների և շահագրգիռ այլ կառույցների միջև համագործակցության հաջողված ջանքերից մեկն է վերջին տարիներին։ Վերլուծության զեկույցը և դրանում տեղ գտած տվյալները, տեղեկությունները, փաստերը, եզրակացություններն ու առաջարկները կդառնան երեխայի սեռի խտրական ընտրության դեմ պայքարի կարևորագույն խնդիրներից մեկի՝ աշխատուժում կանանցմասնակցության բարձրացմանը և ընտանեկան կյանքն ու աշխատանքը համադրելուն ուղղված՝ երեխայի վաղ մանկության շրջանի խնամքի ու զարգացման ծառայությունների համակարգի զարգացման պետական քաղաքականության մշակման և իրականացման, ծառայությունների մոդելների ներդրման, հետագա անելիքների ուրվագծման ամուր և հուսալի հիմքը։